Երևանի կոնսերվատորիայի կյանքում սկզբունքորեն նոր, հեռանկարային իրադարձություն եղավ նրա հովանու ներքո Ռոմանոս Մելիքյանի անվան Պետական երաժշտական գիտահետազոտական կաբինետի ստեղծումը, որը հետագայում մտավ Հայաստանի Գիտությունների ակադեմիայի համակարգի մեջ որպես երաժշտության պատմության և տեսության բաժանմունք (1944թ.), արվեստների պատմության և տեսության բաժանմունք (1948թ.) և, վերջապես, բազմապրոֆիլային Արվեստի ինստիտուտ (1958թ.): Այսպիսով, հատկապես կոնսերվատորիային էր վիճակված դառնալ հայ երաժշտագիտության  ինքնուրույն ասպարեզի` գիտական հետազոտությունների զարգացման հիմքը: Կաբինետի հիմնադրման գործում իր մեծ վաստակն ունի բազմակողմանի գործիչ, կոմպոզիտոր, երաժշտագետ, բանահավաք Արամ Քոչարյանը: Գիտահետազոտական կաբինետը - բաժանմունքը -  ինստիտուտը տարբեր տարիների ղեկավարել են Քրիստափոր Քուշնարյովը, Գեորգի Տիգրանովը, Ռուբեն Զարյանը, Լևոն Հախվերդյանը, Գևորգ Գյոդակյանը, Արարատ Աղասյանը և այլ գիտնականներ։

 

«ՀԱՅ ԺՈՂՈՎՐԴԱԿԱՆ ԵՐԱԺՇՏԱԿԱՆ ՍՏԵՂԾԱԳՈՐԾՈՒԹՅԱՆ ՈՒՍՈՒՄՆԱՍԻՐՈՒԹՅՈՒՆ»

Այս գիտական ծրագիրը մեկնարկել է 2013 թվականից՝ ՀՀ ԿԳՄՍ նախարարության Գիտության կոմիտեի կողմից տրամադրվող դրամաշնորհի աջակցությամբ։

Ծրագրի նպատակն է ուսումնասիրել Հայ երաժշտական ֆոլկլորագիտության ամբիոնին կից գործող Հայ ժողովրդական երաժշտության կաբինետի ձայնադարանի պահվող շուրջ 14,000 ժողովրդական երաժշտարվեստի նմուշներից բաղկացած նյութը: Իրենց շուրջ ութ տարվա գործունեության ընթացքում ծրագրի մասնակից երաժիշտ-ֆոլկլորագետները դեռևս անցյալ դարից պահպանվածձայնագրված նմուշները վերածել են նոտագրված տեքստերի, որոնք հետագայում թվայնացվել, ուսումնասիրվել և դասակարգվել են ըստ ազգային գոտիների, ժանրերի և երաժշտական նկարագրի: Այս աշխատանքը հանդիսանում է 2009-2012 թթ. ամբիոնի կողմից նախաձեռնած ծրագրի շրջանակներում և դրանից առաջ կատարված գիտական հետազոտությունների տրամաբանական շարունակությունը:

Նույն մասնագետների ջանքերով կազմվել և հրատարակվել են թեմատիկ ժողովածուներ Հայաստանի տարբեր տարածաշրջանների, ինչպես նաև նախկին Խորհրդային Միության հայաշատ վայրերից հավաքագրված երաժշտության մասին, որոնք համալրված են պատշաճ գիտական ծանոթագրություններով: